koultoura

Κάθε φορά που περνούσε από εκείνη τη γωνία, δέσποζε η ίδια, ξεθωριασμένη πια, διαφήμιση: "Πατατάκια: πιο τραγανά από ποτέ!".  Κάθε φορά που περνούσε εκείνη τη γωνία, αναλογιζόταν όλες εκείνες τις φορές που είχε φάει πατατάκια.  Την πρώτη φορά που του έδωσαν να δοκιμάσει ένα πατατάκι μαζί με την προειδοποίηση ότι αν έκανε ψίχουλα θα τον σκότωναν. Ή τότε, που το περιεχόμενο της σακούλας χύθηκε όλο πάνω του, καθώς τον είχε πάρει ο ύπνος μπροστά από μια τηλεόραση που έπαιζε "χιόνια". Τότε, που τα μασουλούσε νωχελικά, μπροστά από έναν διθέσιο καναπέ που όμως είχε μια άδεια θέση. Τότε, που τα χλαπάκιαζε αχόρταγα σε ένα αεροδρόμιο κρατώντας δύο εισητήρια αεροπλάνου που λογικά δεν θα επικυρωνόντουσαν ποτέ. Όταν τα κατάπινε αγγχωμένος ενώ περίμενε ένα σημαντικό τηλεφώνημα, ή λιγο αργότερα, ακόμα πιο αγγχωμένος, μόλις εκείνο το σημαντικό τηλεφώνημα τελείωσε. Κάποια φορά που είχε την τύχη να μοιραστεί το περιεχόμενο της σακούλας.  Ή εκείνη τη φορά, περιμένοντας μόνος, στην αίθ...

 ,7 μήνες και κάτι ψιλά κουλτούρας  (στο ιντερνέ).

και 8 μηνες. Κάλιο πέντε και στο χέρι, παρά γαϊδουρογύρευε.

 Οι άνθρωποι που χάσαμε είμαστε εμείς. Ένα χάδι, ένα χαστούκι, ένα φιλί, μια αυθόρμητη ατάκα που κρατήσαμε σφιχτά σαν φυλαχτό. Ένα απειροελάχιστο ερέθισμα που χωρίς να το  καταλάβουμε τρύπωσε στο υποσυνείδητο μας και έκτοτε δεν λέει να βγει ούτε με εξώδικο.  Οι άνθρωποι που χάσαμε είμαστε εμείς. Και οι άνθρωποι που θα γίνουν, θα είναι και αυτοί εμείς.  Και σαν μια ενιαία υποσυνείδητη και ασυνείδητη συνείδηση που συνδέεται νοητά με μια φανταστική κλωστή, όλοι, αέναα και αιώνια, θα είναι ένας.  Και ένας θα είναι όλοι. Κάτι τέτοιες μαλακίες άλλωστε είπαν κι άλλοι στο παρελθόν, και έγιναν διάσημοι. Ο Αϊζενχάουερ είπε, ότι η απόβαση στη Νορμανδία ήταν επιτυχής, γιατί οι Σύμμαχοι είχαν καλύτερους μετεωρολόγους από τους Γερμανούς . Ίσως η απόβαση της ανθρωπότητας στον πλανήτη Γη να ήταν επιτυχής, αν είχαμε καλύτερους προγόνους. Ή, αν είχαμε καλύτερους εμείς.  Προς το παρόν, έχουμε αναθέσει την πρόβλεψη του καιρού στο ΑΙ.

Μόνη στη Νέα Ορλεάνη, κάποια ξεφτισμένη τζαζ ακούγεται από κάποιο ξεφτισμένο δωμάτιο. Σκουπίδια, μεθυσμένες κραυγές, άδεια μπουκάλια μπέρμπον στους δρόμους. Αναμνήσεις από έναν χειμώνα του '72. Ένα ποταμόπλιο, φώτα, μεγάλες διαφημίσεις, γέλια. Εκείνος, εκείνη, ένα κάμπριο αμάξι, μια βόλτα σε μια γέφυρα, υποσχέσεις μιας ζωής, που δόθηκαν σε μια στιγμή,  ένας έρωτας σε ασπρόμαυρο φιλμ. Άγχος,ανησυχίες, απορίες, αψιμαχίες. Κι ύστερα,  κάποιος ξεφτισμένος γιατρός, ένα ξεφτισμένο σοκάκι, ένα κλάμα , και  παύση.  Εκείνη, μόνη στη Νέα Ορλεάνη. Ο χειμώνας του '72  ήρθε ξανά. Χωρίς γέλια, χωρίς αναμνήσεις, χωρίς εκείνον. Μόνο μ'ένα κλάμα. Σαν ανεπιθύμητο παιδί.

Σαν ήμουν στο βουνό, δεν ήσουν. Πνιχτές κραυγές, ρώσικες, ισπανικές και γαλλικές, και αίμα πηχτό. Η ζέστη του θανάτου, κι'ύστερα, η ψύχρα της απόλυτης και συντριπτικής- ήττας. Σε μονοπάτι κρυφό, πρόσφυγες της ιστορίας, επιτέλους συναντήσαμε την γαλήνια θάλασσα της γνώσης. Ή, έτσι νομίζαμε. Κι'ύστερα, άλλοτε, όπλα κάναμε τα βιβλία μας, σφίγγαμε τις γροθιές, και τα μαντήλια μας, να προστατεύσουμε καλά η μύτη μας, για ν'αντέξουμε, τον ζοφερό και ανυπόφορο αέρα της πραγματικότητας. Ποδοβολητά, και άγρια, θανατηφόρα εκδίκηση. Καθώς τρέχαμε να ξεφύγουμε, από κάτι μπάτσους και κάτι υποχρεώσεις, έντρομοι συνειδητοποιήσαμε ότι κάπου μας έπεσε, ο σπόρος της ζωής. Μα, πού θα πάει. Θα ξαναφυτρώσει.

Γεννιέσαι. Μεγαλώνεις. Και ρωτάς. Τί σημαίνει το ένα, πώς γίνεται το άλλο, τί θα συμβεί αν βάλεις το χέρι σου στη φωτιά. Γεννιέσαι. Μεγαλώνεις. Και μαθαίνεις. Να περπατάς, πώς γράφεται η αλφαβήτα, στο στόμα να φιλάς. Γεννιέσαι. Μεγαλώνεις. Και ξεχνάς. Να ονειρεύεσαι, να κλείσεις το μάτι της κουζίνας, να αγαπάς. Γεννιέσαι. Μεγαλώνεις. Και ρωτάς. Πού βρίσκεσαι, "πώς σε λένε εσένα", αν ερωτεύτηκες ποτέ, αν σε αγάπησαν αληθινά, ώσπου, τελικά αποκαλύπτεται, ξεσπά, ως επιθανάτιος ρόγχος, μία τεράστια απορία, μια αιωνίως αποσιωπημένη κραυγή, ένα "γιατί ;".

Σταγόνες, κόκκινες, εκρήξεις, αίμα και δάκρυα, εκτοξευόταν, στ'ανοιχτά μας παράθυρα,  καθώς εμείς,  ράθυμοι , πρόθυμοι, μαλθακοί και υπάκουοι,  παρακολουθούσαμε, σε ζωντανή μετάδοση, τη ζωντανής παράσταση της ζωής,  σε πιστότατη -η αλήθεια είναι- ανάλυση,  ροκανίζοντας σαν ποπ κορν τα ψήγματα ελευθερίας που μας απέμειναν.

Στοιβαγμένοι σαν σαρδέλες, προχωρούσαμε, προς προορισμό, δημόσια ανακοινωμένο, εντύπως υπογεγραμμένο και αμοιβαίως -ενίοτε και μονομερώς- συμφωνημένο, σίγουρα, πάντως, κακοπληρωμένο. Με βεβαιώσεις,διαπιστώσεις, και ανεξήγητες -από τις Αρχές- χρεώσεις, ώσπου,  κάπου,  κάποιος , έβηξε. Και κάπως, έτσι, ω, τι τραγική ειρωνία, τελείωσε ο κοσμος. Όχι μ'έναν κρότο, μα μ'ένα βηχαλάκι.

 και κάποιες ώρες  koultoura στο ίντερνετ (και στη ζωή). Θα κάνω πάρτυ. Ή και όχι.  

  Οι συμμαθητές μου μεγάλωσαν με Σεφερλή. Είπαμε, δεν είχε και πολλά να δεις ο τόπος. Στα διαλείμματα γελούσαν, φώναζαν « α χα καλό ε!», το προαύλιο γέμιζε ανέκδοτα,χαχανητά και ουρλιαχτά. Οι συμμαθητές μου μεγάλωσαν με Σεφερλή. Τρελαινόντουσαν για πειράγματα. Έκαναν φάρσες στους καθηγητές, φώναζαν ο ένας τον άλλο «πούστη», προσπαθούσαν να δουν τι κρύβει φουστάνι της Μαιρούλας. Οι συμμαθητές μου μεγάλωσαν με Σεφερλή. Έδειραν έναν Αλβανό μαθητή, και ύστερα, μεγάλωσαν. Απογοητεύτηκαν. Έψαξαν για μία θέση στο δημόσιο, ένα ρουσφέτι,μία μετάθεση. Έψαξαν, μα δεν βρήκαν. Κούνησαν μια πράσινη σημαία, και ύστερα, μια μπλε, χαιρέτισαν ναζιστικά,κατηγόρησαν τους ξένους, αισθάνθηκαν ντροπή, και ύστερα περηφάνεια, και ξανά ντροπή, παντρεύτηκαν την Μαιρούλα,πήραν δάνειο,ένα δυάρι,πούλησαν το παπάκι για ένα μεταχειρισμένο αμάξι,έκαναν ένα παιδί,ήθελαν ακόμη ένα,γιατί δεν κάνουμε ακόμη ένα γαμώτο, γιατί δεν κάνεις ποτέ αυτό που θέλω εγώ, μόνο εγώ,εγώ,εγώ, πάντα   μόνο «εγώ» α...

-Λοιπόν; -Λοιπόν, τι; -Τι "λοιπόν, τι"; Εσύ με φωνάξες. -Α, ναι. -Λοιπόν; -Λοιπόν; -Λοιπόν, γιατί με φώναξες; *Ο Ε. έβγαλε από τις τσέπες του παλτού του ένα πακέτο και τον αναπτήρα του.* -Τί κάνεις εκεί; Απαγορεύεται το κάπνισμα! Θες να σε καταγγείλουν; -Είσαι ηλίθιος αγόρι μου; Βρισκόμαστε σε έναν φανταστικό διάλογο. -Ε,και τι σημαίνει αυτό;  Δεν υπάρχουν φανταστικοί ρουφιάνοι; -Πάντα τέτοιες κλισέ μαλακίες έλεγες. Γι'αυτό δεν θέλω να 'ρχομαι.   *Ο Ε. έβαλε ένα φανταστικό τσιγάρο στα χείλη του, το άναψε και τράβηξε μια φανταστική ρουφηξιά.* -Και για πες, μιας και τα λέμε, τί παίχτηκε τότε με την τάδε; *Ξεφύσημα*  - Μακάρι να 'ξερα. -Σωστά. Εσύ πιο πιθανό είναι να καταλάβεις εμένα, παρά τις γυναίκες. -Μπα, μάλλον το αντίθετο θα έλεγα. *Ο Ε. έσβησε ό,τι είχε απομείνει από το τσιγάρο του, τρίβοντας το με την μύτη του παπουτσιού του στο χώμα* -Λοιπόν, χάρηκα που τα 'παμε. Τα ξαναλέμε σε καμιά δεκαριά χρόνια; -Τόσο αργά; -Γιατί, θα σ...

αποτυχίες.

Ήχος από πατήματα χαμένα. Περπάτημα βαρύ, σύρσιμο ποδιών, οι πρώτες στάλες της βροχής. Μια μυρουδιά από ανθισμένες νερατζιές, πρώιμο καλωσόρισμα της άνοιξης. Η βροχή δυνάμωσε, μα, για κείνον, κάθε καιρός το ίδιο ήταν. Απλά καιρός. Η αλλαγή των ημερών και των χρόνων, σήμαινε μόνο διαφορετικούς αριθμούς στην οθόνη του παλιού του κινητού. Η βροχή δυνάμωσε και έγινε μπόρα, παρασέρνοντας τις μυρωδιές, τα γινομένα νεράτζια και πνίγοντας τους δρόμους, την ύπαρξη του την ίδια. Κοντοστάθηκε σε μιαν άκρη και ευχήθηκε, όσο θυμόταν τι ήταν η ευχή. Να μπορούσε το ίδιο εύκολα να καθαρίσει και η ψυχή του. Έκλεισε τα μάτια. Ήχος από πατήματα χαμένα. Περπάτημα βαρύ, σύρσιμο ποδιών,βαριά πόρτα μεγάλου κτιρίου ανοίγει. Γραφείο, μεταλλικό, ένα από δεκάδες. Στοίβα από χαρτιά, σβήσιμο, γράψιμο, ξανασβήσιμο,πιο γρήγορα, όλο και πιο γρήγορα, να πάνε τα Β χαρτιά στον Α, τα Γ χαρτιά στον Δ, και εσείς κύριε, εξυπηρετείστε, να σας εξυπηρετήσω, και. Βράδυ. Γραφείο ξύλινο,στο βάθος μπλε βουβή τηλεόραση εκπέμπει ...

Μη μου μιλάς άλλο για οράματα, για τείχη που προστάτευαν το όνειρο από τον κόσμο τον πραγματικό, και με πάταγο κατέρρευσαν υπό το βάρος του εαυτού τους. Μην μου μιλάς άλλο για οράματα, ιδανικά, που καλλιγραφίες σε ξεφτισμένο χαρτί παρέμειναν ευχές για κάποιο πιο ευοίωνο μέλλον, που γράμματα καταχωνιασμένα σε ξεχασμένο συρτάρι κατέληξαν. Μη μου μιλάς άλλο για οράματα, δανεικά, όμορφα λόγια που ξεπατίκωσες, διαβάζοντας προσεκτικά, χείλη τρίτων. Μη μου μιλάς άλλο για οράματα, οι αυτεπάγγελτοι σωτήρες, πύρηνους λόγους διαλάλησαν, μόνο και μόνο για να μεταμορφωθούν, σε πυροσβεστήρες των εαυτών τους. Μη μου μιλάς άλλο για οράματα, και έλα, να διανοηθούμε ό,τι κανείς δεν έχει ακόμη σκεφτεί, να πράξουμε ό,τι δεν έχει ακόμη ειπωθεί. Μη μιλάς, έλα, εμείς.

στο ίντερνετ. Αυτό. Συνεχίστε ό,τι κάνατε. 

Κάποια στάση. Κάποιες σκέψεις. Βαθιές ανάσες. Κοφτές, επαναλαμβανόμενες. Βαθιές. Ανάσες λαίμαργες, αχόρταγες, που ρουφάνε όλο τον αέρα γύρω σου,απορροφούν κάθε θρεπτικό συστατικό, όλο το οξυγόνο. Ανάσες εγωιστικές. Οι άνθρωποι στα τρένα πνίγονται.  Οι φάλτσες νότες κάποιου ακορντεόν, λίγα ξεψυχισμένα παρακαλώ, ακόμη λιγότερα ευχαριστώ, κάποια παρατεταμένα και κουρασμένα χέρια, άλλοτε μελαμψά, άλλοτε όχι, τριγυρνάνε εδώ και  εκεί. Στριμώχνονται στα τρένα, σήμερα, χωρίς να γνωρίζουν καθόλου το αύριο. Και εμείς;  Εμείς μάθαμε να μετράμε. Λίγη περισσότερη μνήμη, περισσότερη ταχύτητα, τόσες στροφές στα τόσα δευτερόλεπτα, τόσα χάδια σε τόσους μήνες, τόσο η βενζίνη, τόσο το πετρέλαιο, σχέση απόδοση τιμής, ευτυχία, λίγη ευτυχία, περισσότερη ευτυχία, και δουλειά, περισσότερη δουλειά, τόσες θέσεις σε τόσα χρόνια, τόσα λεφτά σε τόσους μήνες,τόσα τετραγωνικά, τόσο σκατά. Κάναμε το μέτρημα υπόθεση ζωής και θανάτου.  Και μετρούσαμε, ώσπου δεν μπορούσαμε άλλο, και ...

Έβλεπε τα νούμερα να αλλάζουν, σαν σε κοντέρ ολοένα επιταχυνόμενης μηχανής, και ,μαζί τους, άλλαζε κι αυτός. Ρυτίδες στο μέτωπο, λευκές τρίχες στα μαλλιά, χαμένα φλουριά, ευκαιρίες, αγάπες, πάντοτε έψαχνε να βρει κάποια αιτία, πίσω από την παραμικρή κι ανεπαίσθητη σκέψη και πράξη, μα μάταια. Το σχέδιό του, για την εύρεση της καθολικής φόρμουλας της επιτυχίας, με απόλυτη αποτυχία στεφόταν. Η ζωή αποδείχτηκε τόσο χαοτική και απρόβλεπτη, που οι ευχές για τις νέες χρονιές που δεν έπαυαν να έρχονται, ηχούσαν αδιάφορες στ'αυτιά του, καθώς καμιά εγγύηση ευτυχίας δεν έκρυβαν. Έτσι, καθώς άνθρωποι τριγύρω του, ανά τα χρόνια, τα ποτήρια τους τσουγκρίζαν, φωνασκώντας ενθουσιασμένοι, "Καλή Χρονιά!" αυτός, σιωπηρά, ένα ερωτηματικό προσέθετε.

Μαλλιά χυμένα, ανακατεμένα, ξεραμένο αλάτι, γεύση και οσμή, κάπου, κάπου, λίγα κομμάτια από αρμυρίκι, εφήμερο απόκτημα της καλοκαιρινής ανεμελιάς. Ένα βλέμμα που θυμίζει θάλασσα, ήλιοι ολόκληροι, διάπλατοι, τα μάτια της, να φωτίζουν εκείνο το μικρό κομμάτι της ανθρωπότητας που είχε την τύχη να στέκεται γύρω της, και να του δίνουν ζωή. Όταν έσβηνε τα μάτια της, πέθαινε, μαζί της πέθαινε και ο κόσμος, κι ύστερα,  την επόμενη μέρα, ξαναγεννιόταν, και μαζί της, ξανά, ξεκινούσε η ζωή. Ο κύκλος της ευτυχίας. Κορμί, σφουγγάρι πορώδες, έτοιμο να απορροφήσει, κάθε άγγιγμα, κάθε στιγμή, κάθε εμπειρία, κάθε συναίσθημα. Να το αφομοιώσει, να το κάνει δικό του, κι ύστερα με εκείνη την ολότελα παράξενη μνήμη του σώματος, να το αναβιώσει, εάν και εφόσον το απαιτούσαν οι περιστάσεις. Πασχαλιά, άνοιξη, ευτυχία, μοσχοβολούσε, άρωμα της νεότητας, εκείνης της διαρκούς αμφισβήτησης, της ανίκητης διάθεσης της συνεχούς μάθησης, της εσωτερικής αχαλίνωτης ...

Κάθε μέρα, καπνός ξεπρόβαλλε από το φρεάτιο. Το γεγονός αυτό, υπό συνθήκες που καθορίζονται από τη (σχεδόν) καθολικά αποδεκτή επιστήμη, ήταν ανεξήγητο και εντοπιζόταν συνήθως σε νουάρ ταινίες που έχουν γυριστεί στο Λος Άντζελες. Παρόλα αυτά,  δεν προβλημάτιζε τους μελλοντικούς επιβάτες του λεωφορείου που περίμεναν -για δέκα λεπτά ή μια ζωή- στην κοντινή στάση. Και, φυσικά, δεν ήταν το μόνο: η συχνή τριβή με τα μέσα μαζικής μεταφοράς είχε εξαλλείψει κάθε ιδέα ή παραμικρή υπόνοια εντυπωσιασμού, απορίας, αμφισβήτησης ή ευτυχίας. Ρουτίνα, ανίκητη μάχαν. Κάθε μέρα, καπνός ξεπρόβαλλε από το φρεάτιο. Εκείνος και εκείνη καθόντουσαν πάντοτε σε απέναντι στάσεις. Εκείνος έφευγε και εκείνη ερχόταν, ή το αντίστροφο, μακρύτερα ή κοντυνότερα, για λίγο ή και για πάντα. Κάποια στιγμή, οι διαδρομές και τα βλέμματά τους διασταυρώθηκαν, στην ίδια στάση, ή στο ίδιο λεωφορείο, καθώς πήγαιναν ή ερχόντουσαν,και με κάποια αφορμή έπιασαν κάποια κουβέντα και εκείνη τον ρώτησε, πώς γίνεται καπνό...